Bacopa monnieri

Jest leczniczą rośliną, stosowaną od lat w tradycyjnej medycynie indyjskiej (Ayurwedzie), gdzie określana jest jako "Brahmi".  Bacopa  znana jest głownie ze swojego działania wspierającego pracę mózgu i wspomagającego zapamiętywanie. Istotnie usprawnia przekazywanie informacji do pamięci długotrwałej. Ułatwia także zrelaksowanie się, wpływa pozytywnie na nastrój i wykazuje działanie przeciwzapalnie. 

Właściwości

Najważniejsze związki czynne tej rośliny, to saponiny triterpenowe, zwane bakozydami, alkaloidy, takie jak bramina i herpestyna oraz związki steroidowe. Ich główne działanie polega na zwiększeniu przepływu krwi w mózgu, polepszeniu koncentracji i działaniu przeciwdepresyjnym.

Kategorie działania

Ochrona komórek nerwowych (działanie neuroprotekcyjne)

Ekstrakt z Bacopa monnieri istotnie zmniejsza stan zapalny w mózgu, wpływa na regenerację neuronów, zapobiega powstawaniu toksycznej formy amyloidu beta i wpływa na powstawanie nowych komórek nerwowych (neurogenezę). Wykazuje także działanie przeciwdrgawkowe.

Mechanizm
  • hamuje zależny od wieku wzrost poziomu cytokin prozapalnych, ekspresji białka iNOS oraz całkowitej zawartości azotynów i lipofuscyny (barwnik starczy) w korze mózgowej
    5


    Rastogi M, Ojha RP, Devi BP, Aggarwal A, Agrawal A, Dubey GP. Amelioration of age associated neuroinflammation on long term bacosides treatment. Neurochem Res. 2012 Apr;37(4):869-74

    ×
    – wykazuje działanie ochronne na receptory dla dopaminy (dopaminergiczne), reguluję gospodarkę kwasu glutaminowego, którego nadmiar jest toksyczny wobec neuronów i trwale uszkadza komórki nerwowe
    6


    Jadiya P, Khan A, Sammi SR, Kaur S, Mir SS, Nazir A. Anti-Parkinsonian effects of Bacopa monnieri: insights from transgenic and pharmacological Caenorhabditis elegans models of Parkinson's disease. Biochem Biophys Res Commun. 2011 Oct 7;413(4):605-10

    ×
  • w modelach zwierzęcych, odwzorowujących procesy degeneracyjne w chorobie Alzheimera, suplementacja Bacopa monnieri istotnie zmniejszała tempo obumierania neuronów i wpływała na ich lepszą jakość
    7


    Uabundit N, Wattanathorn J, Mucimapura S, Ingkaninan K. Cognitive enhancement and neuroprotective effects of Bacopa monnieri in Alzheimer's disease model. J Ethnopharmacol. 2010 Jan 8;127(1):26-31

    ×
  • zapobiega odkładaniu się białek amyloidowych i wpływa na usuwanie toksycznej formy amyloidu beta
    8


    Mathew M, Subramanian S. Evaluation of the anti-amyloidogenic potential of nootropic herbal extracts in vitro. Int J Pharm Sci Res. 2012;3:4276–4280

    ×
  • powoduje wzrost troficznego (odżywczego) czynnika BDNF, dzięki czemu istotnie wpływa na neurogenezę, powstawanie drzewka dendrytycznego (zwiększa powierzchnię odbioru informacji pomiędzy komórkami nerwowymi) i warunkuje prawidłowe funkcjowanie neuronów
    9


    Konar A, Gautam A, Thakur MK. Bacopa monniera (CDRI-08) Upregulates the Expression of Neuronal and Glial Plasticity Markers in the Brain of Scopolamine Induced Amnesic Mice. Evid Based Complement Alternat Med. 2015; 2015():837012

    ×
  • dzięki zwiększeniu aktywności receptorów dla GABA (głównego neuroprzekaźnika hamującego w układzie nerwowym)  i przywracaniu prawidłowego poziomu enzymu rozkładającego ten związek, może istotnie zmniejszać napady drgawkowe. Poprzez blokowanie kanałów sodowych, stabilizuje  błony komórkowe neuronów i reguluje potencjał czynnościowy komórek nerwowych
    10


    Mathew J, et al Bacopa monnieri and Bacoside-A for ameliorating epilepsy associated behavioral deficits . Fitoterapia

    ×

Funkcje poznawcze i pamięć

Usprawnienie zdolności kognitywnych – poprawa pamięci i koncentracji to jedne z kluczowych działań Bacopa monnieri. Zawarte w niej bakozydy znacząco zwiększają plastycznośc synaptyczną, tworzenie się nowych komórek nerwowych i zwiększają poziom acetylocholiny – neuroprzekaźnika odpowiedzialnego za pamięć. Dzięki temu stosowana jest także wspomagająco w terapii choroby Alzheimera. Ekstrakt z tej rośliny zwiększa także dopływ krwi do mózgu, zapewniając więcej energii komórkom nerwowym.

Mechanizm
  • wykazuje właściwości sprzyjające powstawaniu rozgałęzień i skrzyżowań dendrytycznych (rozrostowi sieci neuronalnych), co może prowadzić do poprawy funkcji pamięciowych. Proliferacja i rozrost drzewka dendytycznego obserwowany był w rejonach mózgu powiązanych z pamięcią, tj. w obrębie hipokampa i części podstawno-bocznej ciała migdałowatego
    12


    Vollala VR, Upadhya S, Nayak S. Enhancement of basolateral amygdaloid neuronal dendritic arborization following Bacopa monniera extract treatment in adult rats. Clinics (Sao Paulo). 2011;66(4):663-71

    ×
  • poprzez wpływ na uwalnianie tlenku azotu (NO) rozszerza naczynia krwionośne (wykazuje właściwości wazodylatacyjne). Dzięki temu zwiększa dopływ krwi do mózgu i usprawnia jego pracę
    13


    Kamkaew N, Scholfield CN, Ingkaninan K, Maneesai P, Parkington HC, Tare M, Chootip KJ. Bacopa monnieri and its constituents is hypotensive in anaesthetized rats and vasodilator in various artery types. Ethnopharmacol. 2011 Sep 1; 137(1):790-5

    ×
  • istotnie  poprawia pamięć poprzez oddziaływanie na hipokamp oraz pobudzanie przewodzenia sygnałów pomiędzy komórkami nerwowymi, istotnie poprawia pamięć
    14


    Chaudhari KS, Tiwari NR, Tiwari RR, Sharma RS. Neurocognitive Effect of Nootropic Drug Brahmi (Bacopa monnieri) in Alzheimer's Disease. Ann Neurosci. 2017;24(2):111–122

    ×
  • wpływa na wzrost aktywności układu cholinergicznego w mózgu, dzięki inhibicji aktywności acetylocholinestrazy (ACHE) – enzymu rozkładającego acetylocholinę – w korze mózgowej, zwłaszcza w obrębie płata ciemieniowego i hipokampa. Powoduje to zwiększenie dostępności tego neuroprzekaźnika i skutkuje zwiększeniem możliwości poznawczych oraz koncentracji uwagi
    14


    Chaudhari KS, Tiwari NR, Tiwari RR, Sharma RS. Neurocognitive Effect of Nootropic Drug Brahmi (Bacopa monnieri) in Alzheimer's Disease. Ann Neurosci. 2017;24(2):111–122

    ×
  • może usprawniać długotrwałe wzmocnienie synaptyczne (wzrost wydajności przewodzenia sygnałów pomiędzy neuronami, ang. Long Term Potentation), co skutkuje lepszym zapamiętywaniem, łączeniem faktów i koncentracją. Bakozyd A oddziaływuje na skopolaminę – silnego antagonistę muskarynowego, który upośledza LTP i pamięć
    15


    Saraf MK, Prabhakar S, Khanduja KL, Anand A .Bacopa monniera Attenuates Scopolamine-Induced Impairment of Spatial Memory in Mice.. Evid Based Complement Alternat Med. 2011; 2011():236186

    ×

Działanie przeciwstresowe i poprawiające nastrój

Bacopa monnieri zwiększa poziom serotoniny, łagodzi stany lękowe oraz ze względu na swoje adaptogenne działanie – zmniejsza negatywne skutku chronicznego stresu.

Mechanizm
  • redukuje ekspresję biomarkera stresu – białka HSP70, produkowanego przez komórkę w odpowiedzi na zagrażające warunki zewnętrzne. Zmniejsza poziom HSP70 wszystkich rejonach mózgu. Ponadto, przy chronicznym stresie zapobiega obniżaniu się poziomu dopaminy, serotoniny oraz adrenaliny
    16,17,18
  • zwiększa poziom mRNA (transkryptu, z którego w etapie translacji powstaje aktywne białko) transportera serotoniny – SERT oraz stymuluje jego aktywność
    20


    Charles PD, et al Bacopa monniera leaf extract up-regulates tryptophan hydroxylase (TPH2) and serotonin transporter (SERT) expression: implications in memory formation . J Ethnopharmacol. (2011)

    ×
  • zwieksza ekspresję genów związanych z powstawaniem receptorów serotoninowych i nasila łączenie się z nimi serotoniny
    20


    Charles PD, et al Bacopa monniera leaf extract up-regulates tryptophan hydroxylase (TPH2) and serotonin transporter (SERT) expression: implications in memory formation . J Ethnopharmacol. (2011)

    ×

Działanie antyoksydacyjne

Bacopa monnieri istotnie usprawnia odpowiedź antyoksydacyjną organizmu – zwiększa aktywność i poziom antyoksydantów, wiąże szkodliwe związki, zapobiega uszkodzeniom wywołanym przez wolne rodniki tlenowe, zmniejsza zjawisko stresu oksydacyjnego.

Mechanizm
  • zwiększa aktywność kluczowych enzymów chroniących przed stresem oksydacyjnym – dysmutazy ponadtlenkowej (SOD), katalazy (CAT), peroksydazy glutationowej (GPx) i  i reduktazy glutationowej (GR). Wpływa także na wzrost poziomu cynku i selenu, które są niezbędne do prawidłowego działania tych białek
    1,2


    Anbarasi K, Vani G, Balakrishna K, Devi CS. Effect of bacoside A on brain antioxidant status in cigarette smoke exposed rats. Life Sci. 2006 Feb 16; 78(12):1378-84;
    Bhattacharya SK, Bhattacharya A, Kumar A, Ghosal S. Antioxidant activity of Bacopa monniera in rat frontal cortex, striatum and hippocampus. Phytother Res. 2000 May;14(3):174-9

    ×
  • wykazuje właściwości chelatujące (wiążące szkodliwe dla organizmu związki), dzięki czemu redukuje uszkodzenia oksydacyjne wynikające z ekspozycji organizmu na nadmierne poziomy metali ciężkich, takich, jak aluminium i rtęć
    3


    Sumathi T, Shobana C, Christinal J, Anusha C. Protective effect of Bacopa monniera on methyl mercury-induced oxidative stress in cerebellum of rats. Cell Mol Neurobiol. 2012 Aug;32(6):979-87

    ×
  • hamuje utlenianie lipidów w mózgu – prążkowiu, korze mózgowej i hipokampie, dzięki czemu zmniejsza uszkodzenia tych struktur
    4


    Bhattacharya SK, Bhattacharya A, Kumar A, Ghosal S . Antioxidant activity of Bacopa monniera in rat frontal cortex, striatum and hippocampus.. Phytother Res. 2000 May; 14(3):174-9

    ×

Działanie przeciwzapalne i przeciwbólowe

Ekstrakt z Brahmi zmniejsza odpowiedź zapalną organizmu i niweluje odczuwanie bodźców bólowych.

Mechanizm
  • wykazuje zdolności antynocyceptywne– hamuje odbieranie przez nocyreceptory bodźców, które interpretowane są jako bólowe. Wykazano, że działanie Bacopa to kombinacja pobudzania receptorów opioidowych, serotoninergicznych i adrenergicznych
    22


    Shahid M, Subhan F, Ahmad N, Ullah I. A bacosides containing Bacopa monnieri extract alleviates allodynia and hyperalgesia in the chronic constriction injury model of neuropathic pain in rats. BMC Complement Altern Med. 2017;17(1):293. Published 2017 Jun 5

    ×
  • hamuje reakcje zapalne indukowane przez PGE2 (prostaglandynę E2). Prostaglandyny to związki będące pochodnymi kwasu arachidonowego, które biorą udział w powstawaniu stanu zapalnego
    27


    Vangalapati MA. Review on pharmacological studies of Bacopa monnieri. J Chem Biol Phys Sci 2011; 1:250-9

    ×

Regulacja gospodarki węglowodanowej

Ekstrakt z Brahmi reguluje poziom cukru we krwi. Odpowiada za to bakozyna, która wykazuje właściwości insulinomimetyczne (insulinomimetyki to grupa substancji, które swym działaniem naśladują insulinę). Ponadto Bacopa uwrażliwia tkanki na działanie insuliny (może zmniejszać insulinooporność)

23


Ghosh T, Maity TK, Singh J. Antihyperglycemic activity of bacosine, a triterpene from Bacopa monnieri, in alloxan-induced diabetic rats. Planta Med. 2011 May;77(8):804-8.

×

Działanie synergistyczne

Bacopa Monneri + ALCAR

  1. Działanie neuroprotekcyjne, usprawniające funkcjonowanie mózgu:
  • zmniejszanie stresu oksydacyjnego, działanie antyoksydacyjne i ochronne wobec neuronów
  • zmniejszanie degradacji neuronów występującej w chorobie Alzheimera
  • zwiększenie poziomu czynnika BDNF, stymulowanie powstawania nowych neuronów
  1. Wpływ na neuroprzekaźniki:
  • zwiększenie poziomu acetylocholiny – poprawa wydajności uczenia się i polepszenie pamięci
  • zwiększenie poziomu dopaminy i serotoniny – wpływ na nastrój, samopoczucie, motywację
  1. Działanie przeciwstresowe, przeciwdepresyjne
  2. Regulacja gospodarki węglowodanowej

Bacopa Monneri + Cognizin

  1. Działanie neuroprotekcyjne, usprawniające funkcjonowanie mózgu:
  • zmniejszanie stresu oksydacyjnego, działanie antyoksydacyjne i ochronne wobec neuronów
  • działanie protekcyjne wobec neuronów, zmniejszenie apoptozy
  1. Wpływ na neuroprzekaźniki:
  • zwiększenie poziomu acetylocholiny – poprawa wydajności uczenia się i polepszenie pamięci
  • zwiększenie uwalniania dopaminy – wpływ na nastrój, samopoczucie, motywację

Bacopa Monnieri + Ashwagandha

  1. Działanie neuroprotekcyjne, usprawniające funkcjonowanie mózgu:
  • zwiększenie poziomu czynnika BDNF, stymulowanie powstawania nowych neuronów
  • usprawnianie plastyczności mózgu
  • zmniejszanie stresu oksydacyjnego, działanie antyoksydacyjne i ochronne wobec neuronów
  • zmniejszanie degradacji neuronów występującej w chorobie Alzheimera
  1. Wpływ na neuroprzekaźniki:
  • zwiększanie ilosć dostępnej acetylocholiny, usprawnianie zdolności zapamiętywania, zdolności poznawczych, koncentracji
  • zwiększanie poziomu serotoniny
  1. Działanie antystresowe – zmniejszanie uwalniania kortykosteroidów
  2. Regulacja gospodarki węglowodanowej

Bacopa Monneri + Rhodiola

  1. Działanie neuroprotekcyjne, usprawniające funkcjonowanie mózgu:
  • zwiększenie poziomu czynnika BDNF, stymulowanie powstawania nowych neuronów
  • usprawnianie plastyczności mózgu
  1. Wpływ na neuroprzekaźniki:
  • zwiększenie poziomu dopaminy i serotoniny – wpływ na nastrój, samopoczucie, motywację. Odsuwa uczucie zmęczenia
  1. Działanie korzystne na zmniejszanie uszkodzeń występujacych w chorobie Alzheimera
  2. Usprawnianie funkcji poznawczych, poprawa pamięci
  3. Działanie antystresowe – zmniejszanie uwalniania kortykosteroidów
  4. Działanie przeciwdepresyjne
  5. Zmniejszanie stanu zapalnego w mózgu

Badania

Badanie opisujące wpływ Bacopa monnieri na proces zapamiętywania. Zobacz badanie
Badanie dotyczące wpływu Bacopa monnieri na funkcje poznawcze, podczas wykonywanie serii testów wymagających wysiłku umysłowego. Zobacz badanie
Materiał opracowany przez:
dr Joanna Podgórska

Doktor nauk biologicznych w dyscyplinie biochemia (ze specjalnością neurochemia) Polskiej Akademii Nauk w Warszawie. Konsultant naukowy, autorka publikacji naukowych, popularno-naukowych, monografii, artykułów o tematyce medycznej i dietetycznej oraz materiałów edukacyjnych. Absolwentka Dietetyki Sportowej na Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie oraz studiów podyplomowych Akademii Leona Kozminskiego w Warszawie na kierunku Prowadzenie i Monitorowanie Badan Klininczych.

Adam Bartkiewicz

Absolwent Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, zainteresowany optymalizacją mózgu, biohackingiem i lifehackingiem. Wierzy, że zdrowe ciało i dobre życie zależą od zdrowia mózgu.

SPIS TREŚCI:
Wybierz substancję:
ALCAR
Aminokwas
Ashwagandha
Adaptogen
Bacopa monnieri
Adaptogen
Cognizin
CDP-cholina
Kurkumina
Adaptogen
L-teanina
Aminokwas
L-tyrozyna
Aminokwas
Lion's mane
Adaptogen
Reishi
Adaptogen
Rhodiola Rosea
Adaptogen